SỰ THUA LỖ CỦA BIG 3
Phi Yến
Thị trường kiểm toán ngày càng trở nên khắc nghiệt, ngay cả các công ty kiểm toán lớn cũng đang gặp khó khăn trong việc cân đối thu chi.
Tại cuộc họp thường niên Giám đốc các công ty kiểm toán vào ngày 22/4/2010, Hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA) đưa ra báo cáo tổng kết và đánh giá hoạt động kinh doanh của các công ty kiểm toán năm 2009 và đề ra phương hướng hoạt động của các công ty kiểm toán trong năm 2010. Báo cáo đã đề cập về việc Big 3 công ty kiểm toán đã thua lỗ 96 tỷ VND (Khoảng 5 triệu đô) trong năm tài chính 2009.
Mặc dù VACPA không đề cập tên công ty cụ thể nhưng người ta nhanh chóng nhận ra ba công ty này là PwC, Ernst&Young và KPMG . “Đối với những người theo dõi, tổng hợp thông tin và dữ liệu về hoạt động kinh doanh của các công ty kiểm toán trong nhiều năm qua, như chúng tôi, con số này cũng không phải là con số đáng ngạc nhiên ”, theo Ông Bùi Văn Mai – Phó chủ tịch thường trực kiêm Tổng thư ký VACPA. “Điều đáng chú ý ở đây là việc thua lỗ của ba công ty này làm toàn ngành kiểm toán lỗ 2 triệu USD. Trong năm tài chính 2008, hai công ty lớn cũng lỗ nhưng cuối cùng toàn ngành vẫn lãi 0,1 triệu USD. Con số lỗ năm nay cao hơn các năm trước”
Big 3 đã có báo cáo chính thức với Bộ Tài chính về vấn đề này và lãnh đạo các công ty đó cũng đã từ chối bình luận thêm về vấn đề này.
Theo Ông Mai, “Việc lỗ 96 tỷ đối với các công ty Việt Nam là rất lớn, nhưng đối với Big 3 đây không phải là con số lớn lắm. Tính trung bình, mỗi công ty lỗ khoảng 1,6 triệu USD. Công ty kiểm toán cũng là doanh nghiệp, mà đối với doanh nghiệp, trong quá trình kinh doanh, có lúc lãi và có lúc lỗ, tùy thuộc vào chiến lược phát triển trong từng thời kỳ khác nhau của từng công ty”
Chiến lược đầu tư có thể là lý do chính đằng sau sự thua lỗ đó. Ví dụ, các khoản đầu tư vào nâng cấp cơ sở hạ tầng để hõ trợ chương trình kiểm toán tự động và các công cụ kiểm toán khác. Mỗi khi có sự thay đổi trong chuẩn mực kiểm toán quốc tế thì các công ty này cần phải đầu tư vào chương trình kiểm toán mới hoặc nâng cấp chương trình cũ.
Năm 2009 là thời kỳ mà Ủy ban chuẩn mực kiểm toán quốc tế thay đổi hàng loạt chuẩn mực kiểm toán quốc tế. Các yêu cầu chuẩn mực lập báo cáo tài chính quốc tế cũng tiếp tục được mở rộng và yêu cầu thuyết minh và báo cáo bổ sung. Kết quả là phải bổ sung thêm chi phí đào tạo cho cả quá trình thực hiện kiểm toán và báo cáo tài chính. Chi phí cho việc đào tạo đó cũng ảnh hưởng tới các công ty kiểm toán khi họ không có nhân sự phù hợp để kiểm soát những thay đổi của các chuẩn mực kiểm toán quốc tế.
Điển hình là các công ty kiểm toán lớn còn phải đưa ra 2 phần của báo cáo tài chính, một là tuân thủ theo chuẩn mực kiểm toán Việt Nam (VAS) và hai là theo chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS). Đối với các công ty kiểm toán đa quốc gia còn phải có các cấp độ báo cáo khác để đáp ứng yêu cầu thống nhất trong tập đoàn. Các yêu cầu trong báo cáo bổ sung đối với các công ty kiểm toán lớn hơn sẽ thực hiện thêm các mức giá khác mà không nhất thiết phải tăng giá phí kiểm toán tương ứng.
Trong ngành kiểm toán mấy năm gần đây, cạnh tranh về nguồn nhân lực ngày càng trở nên gay gắt, nhất là sau khi thị trường chứng khoán Việt
Các công ty nước ngoài có nguồn lực tài chính mạnh mẽ hơn và có sự hỗ trợ từ hệ thống của họ ở toàn cầu, vì vậy trong một số trường hợp họ sẵn sàng cắt giảm giá phí kiểm toán để chiếm thị phần hoặc họ làm như vậy vì những lý do chiến lược lâu dài. Do đó các Công ty VN nên khôn ngoan trong vấn đề tài chính khi đưa ra quyết định về giá. Các công ty nước ngoài đưa ra mức giá phí khá cao so với công ty VN. Nhưng chi phí thấp không đủ chi trả cho chi phí nguồn nhân lực và các khoản phụ trội khác điều này làm cho họ khó có thể thu hút được đội ngũ kiểm toán giỏi.
Hiện ở Việt
Bên cạnh đó, các công việc mang tính quốc tế và lợi nhuận liên quan đến các công ty kiểm toán đang hành nghề tại Việt
Đã có sự phân khúc trong thị trường. Các công ty kiểm toán quốc tế có thị trường đa quốc gia mà các công ty VN rất khó xâm nhập vào. Các công ty kiểm toán nhỏ sẽ thực hiện kiểm toán cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ vì họ không thể trả được mức phí kiểm toán quá cao. Mấy năm trước các doanh nghiệp kiểm toán nước ngoài không được phép kiểm toán các doanh nghiệp nhà nước VN nhưng từ năm 2000 đến nay thì các doanh nghiệp KT quốc tế được phép làm. Điều này đã dẫn đến sự cạnh tranh trong khu vực này.
Sự phân khúc thị trường đang tạo ra cạnh tranh lớn đối với các công ty kiểm toán VN là các công ty tư nhân đang phát triển hoặc các công ty niêm yết trên thị trường chứng khoán HN và HCM. Các công ty kiểm toán khác ngoài Big 4 đang kiểm toán khoảng 30% trong số 300 công ty được niêm yết vào 31/3/2010 trên cả nước, cùng với toàn ngành chiếm khoảng 25,875 khách hàng trong năm tài chính 2009.
Sự đòi hỏi về chất lượng của thị trường hiện nay rất cao, đặc biệt là những doanh nghiệp cần phải hợp nhất báo cáo tài chính hoặc những doanh nghiệp có ý định niêm yết trên thị trường chứng khoán như Hồng Kong và
Trong mấy năm qua số lượng các công ty kiểm toán không ngừng tăng lên nhưng chủ yếu là công ty nhỏ. Hiện nay toàn ngành kiểm toán 148 công ty kiểm toán đăng ký với VACPA, trong đó có 70-80% công ty nhỏ. Khi mà thị trường tiếp tục phát triển, các cơ quan quản lý địa phương tiếp tục làm việc với nghề nghiệp kế toán trong các vấn đề như cung cấp báo cáo tài chính chất lượng cao và cải thiện quản lý doanh nghiệp và minh bạch tài chính để cung cấp nền tảng cho sự cạnh tranh đối với các doanh nghiệp trong nước với các nước trong khu vực ASEAN. Hơn nữa, hệ thống chuẩn mực kiểm toán Việt
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét